ايمانى كه در جمله « وَأَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِنْه » « 1 » آمده منطبق است . بعضى « 2 » گفته‌اند : سكينت به معناى رحمت است . بعضى « 3 » ديگر گفته‌اند : عقل است . بعضى « 4 » آن را به وقار و عصمتى معنا كرده‌اند كه در خدا و رسولش هست . بعضى « 5 » آن را به تمايل به سوى دينى كه رسول خدا ( ص ) آورده معنا كرده‌اند . بعضى « 6 » گفته‌اند : سكينت نام فرشته اى است كه در قلب مؤمن منزل مىكند . بعضى « 7 » گفته‌اند : چيزى است كه سرى مانند سر گربه دارد . و همه اينها اقاويلى است بدون دليل . مراد از « انزال سكينت در قلوب مؤمنين » ايجاد آن است بعد از آنكه فاقد آن بودند ، چون بسيار مىشود كه قرآن كريم خلقت و ايجاد را انزال مىخواند ، مثلا مىفرمايد : « وَأَنْزَلَ لَكُمْ مِنَ الأَنْعامِ ثَمانِيَةَ أَزْواجٍ » « 8 » و نيز « وَأَنْزَلْنَا الْحَدِيدَ » « 9 » ، و نيز « وَإِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا عِنْدَنا خَزائِنُه وَما نُنَزِّلُه إِلَّا بِقَدَرٍ مَعْلُومٍ » « 10 » ، و اگر خلقت و ايجاد را انزال خوانده ، به اين منظور بوده كه به علو مبدء آن اشاره كند . بعضى « 11 » گفته‌اند : مراد از « انزال » اسكان و قرار دادن است ، مىگويند : « نزل فى مكان كذا فلانى در فلان مكان نازل شد » يعنى بار و بنه خود را در آنجا پياده كرد . ليكن اين معنايى است كه در كلام خداى تعالى معهود نيست ، و يا اينكه موارد استعمال كلمه مذكور در كلام خدا بسيار است در هيچ جا به اين معنا نيامده ، و شايد باعث اينكه آقايان را وادار كرده اين معنا را اختيار كنند اين بوده كه ديده‌اند كلمه « انزال » در آيه با حرف « فى » متعدى شده ، ولى بايد بدانند كه آوردن كلمه « فى » به عنايت كلاميه اى بوده ، يعنى در كلام اين معنا رعايت شده كه سكينت مربوط به دلها است ، و در دلها مستقر مىشود ، هم چنان كه در اثر رعايت واقع شدن سكينت در دلها ، از جهت علو تعبير كرده به « انزال » ، هم در آيه مورد بحث و هم در آيه « فَأَنْزَلَ اللَّه سَكِينَتَه عَلى رَسُولِه وَعَلَى الْمُؤْمِنِينَ » « 12 » از چنين وقوعى

--> ( 1 ) سوره مجادله ، آيه 22 . ( 2 و 3 و 4 و 5 و 6 و 7 ) تفسير روح المعانى ، ج 26 ، ص 92 . ( 8 ) از چارپايان هشت جفت برايتان نازل كرد . سوره زمر ، آيه 6 . ( 9 ) ما آهن را نازل كرديم . سوره حديد ، آيه 25 . ( 10 ) هيچ چيز نيست مگر اينكه خزينه هايش نزد ما است ، و ما آن را نازل نمىكنيم مگر به اندازه اى معلوم . سوره حجر ، آيه 21 . ( 11 ) روح المعانى ، ج 26 ، ص 92 . ( 12 ) سوره توبه ، آيه 26 .